11:49 19 آوریل 2021
گزارش و تحلیل
دریافت لینک کوتاه
تهیه شده توسط
0 1723

به خاطر مشکلات ایران این دوره چیز خوبی برای خاور میانه نوید نمی دهد.

اسپوتنیک، ولادیمیر ساژین خاورشناس مطرح روس در این رابطه می نویسد: در تاریخ 3 ژانویه، در جمهوری اسلامی ایران سالگرد ترور سردار قاسم سلیمانی توسط آمریکا به دستور دونالد ترامپ به طور گسترده ای برگزار شد.

8 ژانویه به مناسبت 40 روز از تاریخ مرگ محسن فخری زاده، ژنرال سپاه و دانشمند هسته ای در نتیجه حمله تروریستی، مراسم عزاداری برگزار شد.

این تلفات حساس برای رهبران ایرانی از دو جهت اصلی سیاست ایران - حملات پنهانی در خاورمیانه و هسته ای - خواستار برخورد تند یا به گفته رهبران ایران و رسانه های آن، انتقام خونین بود که زمان و مکان آن بعدا مشخص خواهد شد. همانطور که جانشین قاسم سلیمانی ، سرتیپ اسماعیل قاآنی، فرمانده نیروهای ویژه قدس، اظهار داشت: "شاید حتی در خانه خود تان، در ایالات متحده ، کسی ظاهر شود که انتقام جرم شما را بگیرد."

با این حال، به گفته اسامه الهتیمی کارشناس مصری در امور ایران، "تهدیدهای مکرر مقامات ایرانی در مورد انتقام گیری چیزی بیش از وعده های پوچ با هدف  نجات چهره نیست." با این وجود، در زمینه این "وعده های پوچ"، ایرانیان نیروهای نظامی قابل توجهی را در خلیج فارس متمرکز کرده اند. از 2 ژانویه، سرویس ویژه آمریكا از افزایش سطح آمادگی رزمی نیروهای دریایی ایران در منطقه خلیج فارس خبر می دهد. همچنین  انتقال موشکهای بالستیک کوتاه برد ایرانی به عراق ثبت شده است. این موشک ها توانایی حمله به پایگاه های نظامی آمریکا در خاورمیانه را دارند.

در 7 ژانویه، در نزدیکی شهر عسلویه در خلیج فارس، تمرینات گسترده نیروی دریایی سپاه و نیروی بسیج آغاز شد. حدود 700 کشتی و ناوچه جنگی مختلف در مانورها شرکت کردند. در تاریخ 9 ژانویه، شرکت کنندگان در این تمرینات برای بزرگداشت پنجمین سالگرد دستگیری ملوانان نیروی دریایی آمریکا در آبهای حریم ایران در خلیج فارس، در اطراف جزیره استراتژیک فارسی در خلیج فارس راهپیمایی کردند.

در اوایل ژانویه، به عنوان بخشی از مانورهای ارتش در سواحل خلیج فارس، تمرینات بزرگ و آزمایش های جنگی انواع مختلف هواپیماهای بدون سرنشین ، از "زنبورهای کوچک" تاکتیکی گرفته تا پهپادهای استراتژیک انجام شد. آنها هدف های واقع در منطقه تمرینات در فاصله 1400 کیلومتری  در ساحل بلوچستان ایران را تخریب کردند.

13 ژانویه، نیروی دریایی ایران رزمایش "اقتدار" را با شلیک موشک در خلیج عمان آغاز کرد. روزانه صدها نفتکش از این آبراه عبور می کنند. کشتی های ناوگان 5 نیروی دریایی ایالات متحده اغلب در آنجا ظاهر می شوند. کشتی های جنگی و ناوچه های موشکی ایرانی در این مانور شرکت می کنند. از جمله دو کشتی پیشرفته نظامی که در روز اول تمرینات از طرف نیروی دریایی ایران وارد عمل شده اند. آنها ناو هلی کوپتربر مکران بزرگترین کشتی جنگی تاریخ ایران (بازسازی شده از سوپرنفتکش "خلیج  فارس" با ظرفیت 121 هزار تن) و ناوچه موشک انداز زره یکی از کشتی های قدرتمند با سرعت و قدرت مانور بالا، مجهز به موشک انداز و توپخانه مدرن هستند.

تمرینات دریایی ایران در خلیج عمان باعث "نگرانی" کشورهای منطقه خاورمیانه شد. هنوز هیچ واکنشی به تمرینات ایرانیان از طرف ناوهای ناوگان پنجم آمریکایی بدست نرسیده است.

افتتاح پایگاه موشکی نیروی دریایی سپاه در سواحل خلیج فارس اقدام تبلیغاتی قابل توجهی بود. این مراسم که به طور گسترده توسط رادیو ، تلویزیون ایران و سایر رسانه های آن کشور پوشش داده شد ، با حضور فرمانده کل سپاه حسین سلامی و فرمانده نیروی دریایی سپاه ، دریادار علی رضا تنگسیری بود. ژنرال سلامی ضمن افتتاح این تاسیسات زیرزمینی، اظهار داشت كه این یكی از پایگاههای بسیاری از نیروی دریایی سپاه است و سیستمهای موشكی نیروی دریایی سپاه از پیشرفته ترین ، بهترینها در جهان است.

رهبران ایران بارها اظهار داشتند که برنامه موشکی آن قابل بحث نیست. بدون شک، همچنین، کمپین رسانه ای مربوط به افتتاح پایگاه موشکی جدید اهداف بسیار مشخصی را دنبال می کرد. اول اینکه بار دیگر تمایل ایران به درگیری را در ماه ژانویه در این حوزه انفجاری نشان داد. ثانیاً ، این هشدار به رئیس جمهور جدید ایالات متحده ، جو بایدن بود که آماده گفتگو با تهران است تا بداند که تلاش برای کنترل برنامه موشکی ایران بی فایده است.

با وجود موج تهدیدهای تهران، تمرکز نیروهای مسلح، تمرینات نظامی و مانورها، نیمه اول ژانویه نشان داد که ایران حال و هوای درگیری  نظامی را ندارد. همانطور که سامانتا وینوگراد، یک مقام سابق شورای امنیت ملی ایالات متحده و تحلیلگر CNN ، اظهار داشت که ایران قبل از شروع حمله مربوط به این سالگرد [ترور سلیمانی] هزار بار فکر و تحلیل خواهد کرد.

با این حال ، باید توجه داشت که ایران آمادگی پایان جنگ سرد را ندارد و پیروزی ها در جنگ "داغ" را پایه پیروزی های چنین جنگی می داند. به عنوان مثال، رئیس سازمان دفاع مدنی ایران، ژنرال غلام رضا جلالی، گفت: "پیروزی در جبهه هایی که" قدرت نرم در آن "فعالیت می کند بدون موفقیت در جنگی که" قدرت سخت درآن عمل می کند غیرممکن است."

بسیاری از آمریکایی ها رفتار ایران را چالشی می دانند که به آن باید پاسخ داده شود. همان سامانتا وینوگراد ادعا می کند: "ایران یک تهدید واقعی برای امنیت ملی ایالات متحده است."

در پایان ماه دسامبر، ایالات متحده یک گروه نظامی با ناو هواپیمابر در راس را به خلیج فارس وارد کرد که متشکل از ناو هواپیمابر نیمیتز حامل 90 فروند هواپیما و سه ناوشکن مسلح به 90 موشک کروز بود. پیش از این زیردریایی هسته ای جورجیا با 154 موشک کروز توماهاوک و رزمناوهای بندر رویال و فیلیپ پاین سی با بیش از صد موشک از این قبیل وارد خلیج فارس شده بودند. به علاوه انتقال یک اسکادران F-16 از نیروی هوایی آمریکا مستقر در آلمان و همچنین دو بمب افکن استراتژیک هسته ای B-52 به عمان. همچنین نباید ده ها پایگاه نظامی آمریکایی را در منطقه ، که مدرن ترین تجهیزات نظامی و از 40 تا 50 هزار نیرو در آنها مستقر هستند، فراموش کنیم.

و در آستانه سالگرد ترور سلیمانی، گروه نیروهای مسلح ایالات متحده در آماده باش کامل قرار گرفت ، انواع شناسایی تشدید شد و هواپیماهای بدون سرنشین شناسایی MQ-9 Reaper از کویت بکار برده شده بود. بعلاوه، هواپیمای سوخت رسان KC-135R از قبل به هوا بلند شد. نیروهای دفاعی اسرائیل نیز از آمادگی بالایی برخوردار بودند.

 در روزهای مانده به تحلیف رئیس جمهور جدید ، ترامپ تلاش کرد تا همه کارها را برای زیر پا گذاشتن برنامه های بایدن برای برقراری ارتباط با ایران و به طور کلی برای دنبال کردن سیاست جدید در خاورمیانه انجام دهد. وی سعی کرد با استفاده از فعالیت نظامی ایران در منطقه خلیج فارس بهانه ای برای جنگ با ایران جعل کند. وجود چنین طرحی در تاریخ 31 دسامبر توسط محمد جواد ظریف وزیر امور خارجه ایران اعلام شد. در واقع، ترامپ آماده بود تا در آخرین روزهای حضور خود در کاخ سفید دستور حمله به ایران را صادر کند.

با این حال، در تاریخ 6 ژانویه ، ترامپ مجبور شد این برنامه ها را کنار بگذارد. در 6 ژانویه، در یک تجمع در واشنگتن ، وی از هواداران خواست تا برای به چالش کشیدن انتخابات ریاست جمهوری به کاخ کنگره بروند. به دنبال این فراخوانی ترامپ  چهره خود را از دست داد. در صفوف طرفداران وی آشفتگی و تلاطم به وجود آمد. در چنین شرایطی دیگر خبری از جنگ علیه ایران نبود.

بنابراین، می توان گفت که در ماه ژانویه جنگ داغی بین ایالات متحده و ایران نخواهد بود. ترامپ هم کاخ سفید و هم ایران را از دست داده است. و این یک واقعیت مثبت است که می تواند چشم انداز روابط ایران و آمریکا را باز کند. فرصت هایی برای برقراری گفتگوی آمریکایی و ایرانی ایجاد شده است. از نظر استراتژیک، واشنگتن و تهران هر دو به این امر علاقه مند هستند. اما حل مسائل تاکتیکی بسیار دشوار خواهد بود. رویارویی نظامی ، سیاسی ، عقیدتی بین ایالات متحده و جمهوری اسلامی ایران پس از 20 ژانویه از بین نخواهد رفت. بنابراین، هیچ دلیلی برای انتظار راه حل های سریع و آسان وجود ندارد.

به امید تیم جدید بایدن. رئیس جمهور منتخب سیاستمداران بالغ ، مجرب اما معتدل آشنا با اوضاع خاورمیانه و به ویژه ایران را به مهمترین پست ها معرفی کرده است.

به عنوان مثال، نامزد پست وزارت امور خارجه تونی بلینکن در دولت های روسای جمهور دموکرات بیل کلینتون (1994-2001) و باراک اوباما (2009-2017) کار می کرد. او از حامیان سرسخت برنامه جامع اقدام مشترک اوباما - برجام است.

لوید آستین، نامزد وزیر دفاع، ژنرال چهار ستاره بازنشسته (ژنرال ارتش) است که از سال 2013 تا 2016 به مدت چهار دهه در ارتش خدمت کرده است. وی ریاست فرماندهی مرکزی نیروهای مسلح ایالات متحده - CENTCOM (منطقه مسئولیت - خاورمیانه) را بر عهده داشت. وی نقش مهمی در مبارزه با تروریسم در سوریه و عقب نشینی نیروهای آمریکایی از عراق داشت.

ویلیام برنز، نامزد ریئس سیا، یک دیپلمات حرفه ای است که از خاورمیانه و روسیه آگاهی خوبی دارد. وی به عنوان سفیر در اردن و روسیه کار کرد و در توسعه معامله هسته ای - برجام شرکت داشت.

دولت بایدن میراث بسیار سنگینی را هم در داخل و هم در خارج از کشور به ارث برده است تا فقط در مورد ایران متمرکز شود. با این حال مشکلات ایران منافع بسیاری از کشورها از جمله ایالات متحده را تحت تأثیر قرار می دهد. بنابراین، برای رفع یا تخفیف آنها نیاز به اقدام فعال است.

در این شرایط، موضع تهران اهمیت ویژه ای پیدا می کند. ایران ، جایی که انتخابات ریاست جمهوری نیز در ژوئن 2021 برگزار می شود، مسئولیت خود را بر عهده دارد، اگر نه مسئولیت در قبال عادی سازی کامل روابط ایران و آمریکا، پس مسئولیت کاهش تنش ها در رویارویی ایران و آمریکا. ایران همچنین هنگام تجزیه و تحلیل و ارزیابی فرآیندهای رخ داده در اطراف ایران و منطقه و جهان، به عمل گرایی و واقع گرایی نیاز دارد.

می توان نتیجه گرفت که سال جدید 2021  سال تعیین کننده ای در روابط بین ایالات متحده و کشورهای خاورمیانه خواهد بود.

نکات مطرح شده در این مقاله، نظرات و دیدگاه های شخصی نویسنده بوده و الزاماً عقاید هیئت تحریریه اسپوتنیک را بازتاب نمی دهد.

مرتبط:

خطرات موجود برای مراسم تحلیف بایدن از دیدگاه سازمان اطلاعات آمریکا
در نظر است صدها سند محرمانه "پرونده روسیه" در امریکا قابل دسترسی شود
وزارت بازرگانی آمریکا روسیه و ایران را کشورهای متخاصم دانست
مقررات ارسال کامنتبحث و مناظره
کامنت از طریق اسپوتنیککامنت از طریق فیسبوک