02:41 06 دسامبر 2020
گزارش و تحلیل
دریافت لینک کوتاه
تهیه شده توسط
0 252

افغانستان می تواند پس از ترکیه و عراق به سومین وارد کننده گاز ایران تبدیل شود.

حسن منتظر تربتی، مدیرعامل شرکت گاز گفت که ایران قصد دارد به اففانستان گاز صادر نماید و افغانستان می تواند پس از ترکیه و عراق به سومین وارد کننده گاز ایران تبدیل شود.

وی افزود: طرح اولیه صادرات گاز به افغانستان آماده شده و مکاتبات را انجام داده‌ایم و منتظریم دستگاه دیپلماسی کشور به آن ورود کند. مبنای ما برای انجام پروژه صادرات گاز به افغانستان تکیه بر بخش خصوصی است، اما لازم است که این بخش مجوزهای لازم را از دولت افغانستان داشته باشد.

درباره اجرایی بودن این اقدام با هدایت خادمی، نماینده دور دهم مجلس شورای اسلامی، مدیر عامل شرکت حفاری نفت و گاز به گفتگو نشستیم.

ایران چه سهمی می تواند در تامین گاز افغانستان داشته باشد؟

ما تقریبا به اندازه روسیه ذخایر گاز طبیعی داریم. روسیه حدود 18 درصد از بازار جهان را دارد و سهم ما از بازار جهانی حدود 1.5 تا 2 درصد است و حتی فرصت هایی را که داشتیم هم متاسفانه دوستان و مسئولین از دست دادند و بنظر من اعتقادی به گرفتن سهم بیشتر در دنیا را ندارند زیرا اگر می داشتند ما قرارداد خط لوله صلح با پاکستان را داشتیم که به سمت هندوستان می رفت و تقریبا تمام مراحل کار تمام شده بود و خط لوله هم تا نزدیکی های مرز پاکستان رفته بود و اگر ما چندین کیلومتر دیگر ادامه می دادیم و پاکستان اگر آماده بود یا نبود، پول داشت یا پول نداشت بایستی طبق قرارداد آن میزانی را که بایستی می برد را باید پولش را پرداخت می کرد. در بندی از این قرارداد نوشته شده بود که یا گاز را ببرد یا اینکه پولش را پرداخت کند. متاسفانه این پروژه ها متوقف شدند بنابراین خیلی دنبال گسترش گاز ایران در جهان نیستند. یا قرارداد دیگری که قرار بود با عمان باشد ولی همینطوری رها شد. ارتباطاتمان با ترکمنستان هم متاسفانه بهم خورد بنابراین ما پروژه های اصلی را از دست دادیم. 

این پروژه چه زمانی عملی خواهد شد؟

اینکه گفته اند می خواهند گاز را به افغانستان منتقل کنند، اولا زمانشان دارد تمام می شود و کار اساسی را انجام ندادند و بنظرم علاقمندی نداشتند. ما در بحث نفت و انرژی گله ها و مشکلات زیادی داریم. این اشخاصی که این مسئولیت ها را در وزارت نفت دارند و قبلا هم در دوره های گذشته همین ها هم بودند، اجازه ندادند که ما نفت خام خودمان را تبدیل به فراورده های با ارزشی کنیم و اصرار به خام فروشی داشتند و می گفتند که خام فروشی بهتر است تا اینکه بخواهد پالایشگاه ایجاد کنند و شغل ایجاد شود و تولید بنزین و فراورده های با ارزش دیگری بکنیم، گفتند بهتر است بنزین وارد بکنیم که به هر حال کشور را به سمتی بردند که یک کشور تک محصولی شود و کشوری مثل آمریکا هر وقت خواست بتواند ما را اذیت کند.

در بحث منابعی گازی قرار بود در چند سال گذشته حدود سال 92 که این گروه سرکار آمده بودند قول داده بودند که تا پایان سال میزان فلر یا گازهایی که می سوزند را تقریبا به صفر برسانند ولی هیچ کاری انجام ندادند، این گاز را بیشتر به سمت مصارف خانگی و صنایع بردند.

افغانستان همسایه ما است ولی افراد فنی که در این زمینه نظارت می کنند این را جدی نگرفتند که بخواهند کاری کنند. ما خط لوله را تا پاکستان بردیم ولی بعدا متوقف کردیم. البته افغانستان کشوری است که اگر حفاری در آن صورت بگیرد می تواند مقدار زیادی گاز داشته باشد. 

آیا تحریم های آمریکا می تواند مانع از انجام این کار شود؟

بنظرم این موضوع زیاد ربطی به آمریکا ندارد ما این خط لوله را تا سرخس داریم و می توانیم این کار را راحت انجام دهیم ولی در مسئولین ندیدم که دنبال فرصت ها باشند. ما زمانی که فرصت بزرگی بود و سواپ گاز را از ترکمنستان می گرفتیم و با قیمت دیگری می فروختیم، خودمان آمدیم و آن را متوقف کردیم و الان ترکمنستان مستقیم دارد با آذربایجان کار می کند. یعنی ما فرصت ها را برای رقیب های مان داریم ایجاد می کنیم. متاسفانه این تیمی که اکنون در وزارت نفت هستند در این هفت سال بجز صدمه کار دیگری را انجام ندادند و اکثر این ارتباطاتمان را با خیلی از این کشورها به هم زدند و کشورهایی که هم امنیت داشتند و هم امکانات داشتند و هم علاقمند بودند و هم پروژه ها تقریبا نهایی بود را متوقف کردند و حالا افغانستان که به قول شما درگیری هست، مشکلات دارند و از نظر منابع مالی محدودیت دارند و این دولت هم رو به پایان است بنظر می رسد که این طرح در حد شعار باشد.

ما یکی از کشورهایی هستیم که بالاترین ذخایر گازی را داریم و باید حداقل 10-15 درصد بازار دنیا را داشته باشیم ولی الان سهم ما از بازار جهانی گاز حدود 2 درصد است. از نظر ذخایر گازی که ایران دارد ما می توانیم کل گاز مورد نیاز کشور افغانستان را تامین کنیم منتهی آن انگیزه وجود ندارد و بهرحال همانطوری که بعضی وقتها شرکت های روسی در بیزنس از نظر بازاریابی در مقایسه با کشورهای اروپایی و آمریکایی ضعیف هستند ما از آنها نیز ضعیف تر عمل می کنیم. بنابراین از نظر من این یک صحبتی است و حتما در این دولت اقدماتی در این زمینه انجام نمی شود تا ببینیم در دولت های بعدی چه پیش می آید.

گاز ایران چگونه به افغانستان منتقل خواهد شد؟

مسیر و نحوه انتقال به میزان مورد نیاز کشور افغانستان بستگی دارد، می تواند از طریق تانکر حمل شود ولی این روشی موقتی است، می تواند یک ماه این مسیر باشد و ماه دیگر نباشد ولی اگر قرارداد استراتژیکی باشد معمولا قراردادهای استراتژیکی را با خط لوله انتقال می دهند که هم مطمئن تر باشد و هم قراردادها طولانی مدت تر باشند و هم پیوند مستحکمی بین این دو کشور بوجود بیاید. مثلا در خط انتقال گاز روسیه به اروپا قراردادها طولانی مدت تر هستند و خیال طرفین برای تامین راحتتر است و هم پیوندهای مستحکم انرژی بین خودشان ایجاد می کنند.

نحوه قیمت گذاری چگونه خواهد بود آیا شرایط ویژه تخفیفی برای افغانستان قائل می شوند؟

در خصوص قیمت ها اگر بخواهند مغایر با دیگر قراردادها انجام دهند هم مسئولین در داخل با مشکل مواجه می شوند و هم دیگر کشورهای خریدار گاز ایران انتظار ندارند که این قرارداد ارزانتر باشد زیرا اگر ارزانتر باشد آنها هم تقاضا می کنند که به قیمت ارزانتر به آنها داده شود چون چنین بندی را بعضی مواقع در قراردادها می آورند. بنابراین تلاش خواهند کرد که قیمت در محدوده قیمتی فروش به دیگر کشورها قرار بگیرد.

نکات مطرح شده در این مقاله، نظرات و دیدگاه های شخصی نویسنده بوده و الزاماً عقاید هیئت تحریریه اسپوتنیک را بازتاب نمی دهد.

مرتبط:

اردوغان: ترکیه 320 میلیارد متر مکعب گاز طبیعی کشف کرد
مذاکره ایران با ترکیه برای تمدید قرارداد صادرات گاز
خطیب زاده: در مبارزه همه‌جانبه با تروریسم ‬⁩در کنار افغانستان ایستاده ایم
مقررات ارسال کامنتبحث و مناظره
کامنت از طریق اسپوتنیککامنت از طریق فیسبوک