03:11 21 نوامبر 2018
دخانیات قاتل 60 هزار ایرانی در سال

دخانیات قاتل 60 هزار ایرانی در سال

CC0 / Pixabay
گزارش و تحلیل
دریافت لینک کوتاه
آزاده آزاد
131

سیگارهای آمریکایی مبدل به وسیله ای برای آسیب به ایرانی ها شده است.

حدود ده هزار سال پيش مصرف دخانيات به ثبت رسید. در چين و يونان باستان، بر اساس نوشته های تاريخ نويسان و آثار حكاكی شده، از تنباكو و توتون به عنوان گياهی داروئی ياد شده است.

توتون در سال 1605 ميلادی کم و بيش در عثمانی ، مصر و هند شناخته شد و توسط پرتغالی ها وارد ايران شد و ايرانيان توباکو را تنباکو ناميدند. بعضی از تاريخ نويسان ورود توتون به ايران را از سال 1590 ميلادی دانسته اند. اما به هر حال در زمان شاه عباس استفاده از اين ماده رواج يافت.

مصرف دخانيات مثل سيگار، پيپ، چپق و قليان نه فقط اعتياد روانی، بلكه اعتياد جسمانی نيز ايجاد می كند. از نظر وابستگی روانی، مصرف دخانيات باعث احساس آرامش می شود و اين احساس به شکل بخشی از زندگی مردم در می آيد.

سيگار يكی از بارزترين علل مرگ و مير ناشی از سرطان، بيماری های عفونی و سكته در جهان است. طبق گفته پزشکان در دود سيگار متجاوز از چهار هزار نوع ماده سمی وجود دارد كه تعدادی از آنها سرطان زاست.

بر طبق آمار سازمان بهداشت جهانی در سالهای اخير، گرايش به مصرف سيگار در بين افراد جامعه و بخصوص جوانان گسترش روز افزونی داشته است. سازمان بهداشت جهانی هشدار داده است كه در هر شش ونيم ثانيه يك نفر بر اثر ابتلا به امراض ناشی از مصرف دخانيات جان خود را از دست می دهد. استفاده از دخانيات سالانه باعث مرگ 9/4 ميليون نفر مي شود و انتظار می رود كه طي 20 سال آينده اين رقم دو برابر شود. تعداد مصرف‌كنندگان دخانيات هنوز همچنان رو به افزايش است و احتمال می‌رود كه از 3/1 ميليارد نفر در حال حاضر به ‌7/1 ميليارد تا سال ‌2025 برسد.

دخانیات عامل مرگ 60 هزار ایرانی در سال است در حالی که بر طبق آمار داخلی ایران:«سالانه 16 هزار نفر در اثر حوادث ترافیکی در ایران از بین می‌روند.  سالانه 10 هزار میلیارد تومان از پول مردم صرف دخانیات و 20 تا 30 هزار میلیارد تومان نیز هزینه درمان بیماری‌های ناشی از آن می‌شود».

عوامل اجتماعی، عوامل خانوادگی، فشار دوستان و همسالان، عوامل فردی و غيره از عوامل موثر در اعتياد به سيگار و دخانيات است که باید رفع شوند.

بسیاری در ایران دولت و کارخانه دولتی دخانیات را مقصر در عدم پیشرفت در ممنوعیت دخانیات می دانند. سید حسن قاض زاده هاشمی وزیر بهداشت ایران، وزارت صنایع کشور را به کارشکنی در کار قانون ضد دخانیات متهم کرد.

شرکت های فراملی دخانیات نیز مورد انتقاد قرار می گیرند. این شرکت ها، مجوز تولید سیگار برند های معروف «وینستون، کنت و پال مال» را به ایران می فروشند.  این امر نه تنها باعث کارشکنی در تلاش های کاهش مصرف دخانیات می شود، بلکه به اقتصاد کشور ضرر وارد می آورد.  تحریم های آمریکایی که واردات بسیاری از کالاها از جمله  دارو و محصولات صنایع کشاورزی به ایران را محدود می سازد، چرا شامل حال دخانیات نمی شود؟

خواص مفید توتون
© Sputnik / Sergey Venyavsky
خواص مفید توتون

آمریکا وضع تحریم ها بر محصولات پزشکی را با این گفته مدلل می سازد که گویا از آنها می توان برای اهداف نظامی استفاده کرد. اما در هر مغازه ای می توان سیگارهای آمریکایی را براحتی خرید.

احمد خادم المله مدیر مسئول روزنامه اقتصاد برتر و مدرس دانشگاه در این خصوص نظر خود را با «اسپوتنیک» در میان گذاشت.

پرسش: چرا تحریم های ضد ایرانی آمریکا شامل حال همه چی می شود به غیر از سیگارهای آمریکایی؟

پاسخ: تحريم اقدام هدفمند و برنامه ريزي شده غرب و در راس آن آمریکا برای محدود کردن مناسبات اقتصادي جهت اعمال فشار علیه  ایران است.  تحريم خصوصا از نوع اقتصادي (تجاری ، مالی و…) آن اغلب به عنوان جايگزين جنگ و قوه قهريه از سوی کشور متخاصم علیه کشور هدف طراحی و اجرا می شود.  

تحریم های غرب خصوصا آمریکا علیه ایران منشاء سیاسی و ماهیت اقتصادی دارند. اهداف تحریم ها ایجاد محدودیت در اقتصاد و به تبع آن ایجاد مشکل برای دولت و مردم ایران است تا جایی که دست از مخالفت با برنامه های آمریکا در منطقه و جهان بردارند و تسلیم خواست های آنان شوند. لذا تحریم ها شامل موضوعات و مواردی می شوند که نیاز ضروری و اولیه و ثانویه مردم ایران است نه موضوعاتی که به خودی خود به جامعه آسیب می زند و بنفع غرب است.

تحریم ها معمولا شامل موضوعات تجاری از جمله صادرات و واردات اقلام استراتژیک ، مراودات مالی و پولی و یا تسلیحاتی می شود که در صورت عدم دستیابی به آن ها توان کشور هدف تضعیف شده و در مضیقه قرار می گیرد.

سیگار از جمله کالاهایی است که ورود آن به ایران توسط انگلیس ریشه دیرینه دارد و در یک مرحله روحانیون ایران علیه اقدام انگلیس در واردات تنباکو به ایران قیام کردند و مقابل آن ایستادند لذا سیگار چون ماهیت آسیب رسان به جامعه دارد هرگز مشمول تحریم آمریکا نخواهد شد بلکه کالاها و مراوداتی مشمول تحریم می شود که برای فعالیت های اقتصادی ایران و یا هر کشور دیگری محدودیت ایجاد کند و باعث تضعیف توان آن کشور برای مقابله با تحریم کننده شود.

با توجه به گستردگی تحریم های آمریکا علیه کشورهای مختلف جهان از جمله روسیه پیشنهاد بنده این است که ایران و روسیه طرح " ایجاد ائتلاف قربانیان تحریم " را در دیدارهای آتی سران دو کشور بررسی کنند و سازمانی را برای حمایت از قربانیان تحریم راه اندازی نمایند.

با توجه به این که زیان تحریم مستقیم و غیر مستقیم به مردم یک کشور وارد می شود ، استفاده از ابزار تحریم یک نوع ابزار جنگی محسوب شده و نقض حقوق اولیه انسان ها است مثلا تحریم دارو یا قطعات هواپیما و یا نظایر آن آسیب مستقیم به مردم می زند لذا نوعی نقض حقوق بشر است و ایران و روسیه در ائتلاف جدید جهانی که به راه می اندازند می توانند با تحریم های یکطرفه و تحمیلی آمریکا علیه کشورهای قربانی که مستحق تحریم نیستند و تحریم به مردم آن ها آسیب مستقیم وارد می کند مقابله کنند.

مضرات دود سیگار
© AFP 2018 / Dibyangshu Sarkar
مضرات دود سیگار

 در خصوص مضرات سیگار و عللی که باعث سیگاری شدن افراد می شود با جناب دکتر بابک نصیری به گفتگو نشستیم.

پرسش: چه بیماری هایی ناشی از استعمال دخانیات در ایران رایج است؟

پاسخ: بیماری های مربوط به سرطان ریه، بیماری های عروق تصلب شرایین، آترواسکلروز، اختلالات و آسیب های مغزی.

پرسش: از چه نوع درمان شناختی و رفتاری می توان برای کاهش آسیب در بین مردم استفاده کرد؟

پاسخ: برنامه های شناختی — رفتاری در ایران یک مقدار نسبت به کشورهای دیگر کمتر است. ولی اینکه سیگار کشیدن در اماکن و جمع های عمومی ممنوع کرده اند و روی پاکت های سیگار باصطلاح عکس هایی بر ضدتبلیغ گذاشتند، توی فیلم ها نشان ندادن سیگار و تبلیغ کردن سیگار کشیدن در فیلم ها و عکس ها به عنوان یک چیز بد، می تواند باعث بشود که مردم و بخصوص جوان ها کمتر به این سمت بروند. و البته تبلیغات بهداشتی، یعنی وقتی که پزشک ها و پرسونل بهداشتی، در باره خطرات سیگار کشیدن بگویند، موثر خواهد بود. در فیلم ها و نمایش ها و چیزهایی که با فرهنگ مردم ارتباط دارد، مضرات سیگار باید گفته بشود. چون مردم از آنها الگو می گیرند مثلا کسانی که هنرپیشه هستند، یا قهرمان هستند و از آنها الگو می گیرند و برعکس آدمهایی که ضد قهرمان هستند و شخصیت های منفی دارند در این فیلم ها، و در این قصه ها، آنها مثلا اگر سیگاری باشند، این تأثیر منفی خواهد گذاشت.

پرسش: سن مرگ افراد سیگاری و غیر سیگاری تا چه حد متفاوت است؟

پاسخ: من البته آمار دقیق ندارم. مصرف سیگار در دوران نوجوانی عمر فرد را 20 تا 30 سال کاهش می دهد، البته بسته به مقدارش هم دارد. سیگار کشیدن می تواند 3 تا 5 سال در دراز مدت عمر شخص را کوتاه کند.

پرسش:  آیا اطلاع رسانی به مردم در این زمینه می تواند تأثیری در کاهش مصرف دخانیات داشته باشد؟

پاسخ: بله، بله، بسیار بسیار موثر است. چون اکثر مردم تابع تبلیغات رسانه هاهستند.

پرسش:  از چه طریقی باید این اطلاع رسانی انجام شود؟ مثلا پخش آگهی و یا..

پاسخ: بله، پخش آگهی های کوتاه از تلویزیون و یا پلاکاردهای شهرداری و یا پلاکاردهای دولتی که زیاد هستند یا تابلوی کوچکی که مثلا «در این مکان سیگار نکشید» و یا «استعمال دخانیات ممنوع!»، این ها بصورت تبلیغ بین مغازه داران و یا توی مدارس، در کتاب های درسی و یا به عنوان یک درس در باره مضرات سیگار و اینکه چطور عوارض سیگار کشف شد.

چون قبلا، 50 و یا 80 سال قبل سیگار کشیدن ممنوع نبود و مردم سهمیه داشتند. آدمهای معمولی، هنرپیشه ها و افراد بزرگ راحت سیگار می کشیدند ولی بعدا که کشف شد عوارض آن زیاد است، آن را کنار گذاشتند. می توان همین تاریخچه را در کتاب های درسی مدارس نشان داد. اینکه آدم ها قبلا از کشف عوارض، سیگار کشیدند و مطلع نبودند ولی وقتی فهمیدند آن را کنار گذاشتند. این نوع درس ها موثر خواهد بود.

پرسش: آیا در ایران خط تلفنی مشاوره پزشکی ترک سیگار وجود دارد؟

پاسخ: نه وجود ندارد، من نشنیدم.

پرسش: مرکز ترک اعتیاد هست؟

پاسخ: بله، مرکز ترک اعتیاد هست. مرکز ترک دخانیات ومواد مخدر و تبلیغات هم وجود دارد. شرکت هایی هم وجود دارد. مثلا ضد آدامس یا  سیگارهای مصنوعی که بخار تولید می کند، تبلیغات می کنند.

پرسش: دلایل استعمال دخانیات در بین دانش آموزان چه می تواند باشد؟

پاسخ: ما یک مقدار اختلالات هویتی توی جوانان خودمان داریم. آنها مثلا از قهرمانانی که به آنها معرفی می شوند و متنوع هستند، از آنها الگو می گیرند. یک مقدار هم آنها پریشانی دارند، زیرا در سن جوانی باید برای خودشان الگوهایی انتخاب کنند و در این مسیر شکل بگیرند. متأسفانه این نوع پریشانی ها باعث می شود که بعضی ها می خواهند تجربه کنند، غالب ها را بشکنند و به این سمت ممکن است کشیده بشوند. یک کم هم پارتی ها و مهمونی ها و خوش گذرانی ها که اینها توی مهمونی ها و خوش گذرانی ها محدودیت ها را برمی دارند. یکی از چیزهایی که به آنها پیشنهاد می شود، سیگار هست که ممکن است به این سمت کشیده بشوند. ولی توی اجتماع کمتر هست. به نظر من بیشتر توی مهمانی ها و جمع خلوت خودشان است.

پرسش: آیا در خانواده های مرفه و تحصیلکرده، اعتیاد به سیگار و یا موادمخدر بیشتر است؟

پاسخ: معمولا تحصیلکرده ها سیگار نمی کشند و خوششان نمی آید. اما بعضی کسانی که درآمدهای زیاد دارند، ممکن است بخواهند چیزهای دیگری را تجربه کنند و لذت ببرند، ممکن است به این سمت کشیده شوند. ولی معمولا آنها خیلی حرفه ای نیستند و تفننی سیگار می کشند و یا توی مهمونی ها سیگار می کشند. در بین آنها سیگار خیلی فراگیر نیست ولی به سمت استعمال موادمخدر و مشروب ممکن است کشیده شوند. البته نه همه پولدارها.

پرسش: سهمیه سیگار چگونه بوده است؟

پاسخ: بله، زمان جنگ جهانی دوم بود. مثلا در ایران و در کشورهای دیگر هم، سیگار جزو سهمیه سرباز هم بود و زندانی ها هم سهمیه سیگار داشتند. آنموقع خطرات آن را نمی دانستند. یک چیزی مثل غذا در بین مردم توزیع می شد.

پرسش: فکر نمی کنید الان تأثیر جامعه مدرن و یا تبلیغات غرب و بطور کلی تغییراتی که در رابطه با تغییر جامعه سنتی ایران رخ داده باعث تشدید این فرایند شده باشد؟

پاسخ: بله تأثیر دارد، چون در جوامع سنتی معمولا ساختار شکنی کمتر است و افراد تابع بزرگان هستند و بزرگانشان هم معمولا با نصیحت و پند و اندرز نمی گذارند که بچه ها دنبال مسیرهای ساختار شکن بروند. ولی در جامعه مدرن، به جای آنکه تحت تأثیر بزرگان و خانواده باشند بیشتر از فیلم های سینمایی و یا از این چیزها الگو می گیرند که ممکن است بسیاری چیزها از نظر روابط جنسی و مواد مخدر و یا خشونت، وبیشتر از این الگوها داشته باشند که در فیلم ها جذاب است و جوانان ممکن است ناخودآگاه این چیزها را به عنوان الگوهایی بپذیرند و توی ذهن نوجوانان بماند که اینها نیز نوعی از تفریح و لذت بردن هست و به سمت این چیزها کشیده شوند، مانند رانندگی های خطرناک و بعضی خشونت هایی که بین جوانان هست، سیگار کشیدن و باصطلاح ادای قهرمانان را درآوردن.

پرسش: روش درمان چگونه است؟

پاسخ: توصیه پزشک خیلی موثر است و معمولا درمان های جایگزین نیست.  مثلا  در مورد موادمخدر ما متادون داریم که پزشک آن را تجویز می کند. در مورد سیگار چیزی نمی دهند که جایگزین آن باشد، معمولا اگر طرف بتواند یک هفته مقاومت کند، دیگر میلش کم خواهد شد. حداکثر با داروهای آرام بخش باید بتوان میلش را کم کرد. و یا اگر بیمار دارای اختلالات اساسی باشد، دارویی می توان داد که یک مقدار کم بشود. ولی معمولا با توصیه و گفتگو، چون اعتیاد خیلی شدید مثل موادمخدر نیست و با گفتگو ممکن است بتواند سیگار کشیدن را کنار بگذارد. ترک سیگار با دو روش تدریجی و یا یکدفعه ممکن است.

پرسش: تا چه اندازه بیماری های ریوی با سیگار کشیدن ارتباط مستقیم دارد؟

پاسخ: خیلی. مثلا یک بیماری هست به نام برونشیت، سرفه و تولید خلط، 100 درصد سیگاری ها این برونشیت را دارند، سرفه می کنند و خلط  می آورند که خلط آنها بیش از حد است. یا اگر بیماری های زمینه ای داشته باشد، مثل آسم که این را بشدت تشدید می کند و موادی هم که در سیگار هست می تواند باعث آسیب به برونش ها و التهاب بشود و صدا را عوض می کند و سرطان حنجره که ارتباط آن با سیگار خیلی خیلی زیادتر است و شاید آسیب های حنجره را 20 برابر کند و باعث خلطاب در گلو می شود و دود سیگار اثر بسیار بدی در ریه دارد. آنقدر اثرش بد است که عکس ریه معیوب را روی پاکت سیگار با مقایسه با ریه سالم می زنند که ریه سالم چطور تغییر می کند و یا تصاویر فیلم و یا کارتون از ریه درست کرده اند که وقتی دود سیگار وارد ریه می شود، چقدر ریه را تغییر رنگ می دهد و این در افکار عمومی خیلی موثر است. وقتی این ها را می بینند، این خیلی موثر و تأثیر گذار خواهد بود.

پرسش: به نظر شما بهتر نمی بود اگر تحریم آمریکایی شامل حال دخانیات و نه محصولات پزشکی در ایران می شد؟

پاسخ: بله، متأسفانه سیستم سرمایه داری بیشتر به سود خود می اندیشد، و برای اینکه سود بدست بیاورد ممکن است بهر تجارتی بپردازد، مثلا تجارت اسلحه یا تجارتی مثل سیگار. سود سیگار به نسبت هزینه ای که رویش گذاشته می شود خیلی زیاد است. فاصله زیادی بین هزینه و سود سیگار وجود دارد. اگر یک محصول صنعتی تولید می شود هزینه آن زیاد ولی سودش کم است. ولی سیگار با هزینه کم با قیمت بالا فروخته می شود که می تواند سود زیادی برای سرمایه دار و آن کارخانه داشته باشد. و متأسفانه، چون حمل و نقل و خرید و فروش آن هم راحت است، سرمایه داران از این دست برنداشتند و برای اینکه بتوانند به این سود دسترسی پیدا کنند راه های خودشان را برای فروش در کشورهای دیگر باز کرده اند که مثلا ما می بینیم ممکن است داروی ما و خیلی چیزهای صنعتی ما تحریم بشود ولی سیگار را با لابی کردن وارد کشور می کنند و چون سیگار هم لطمه می زند، با کمک سیگار برای لطمه زدن به کشور دشمن خودشان شاید بتوانند موثر باشد. لابی کردن و سود زیادی که سیگار دارد باعث می شود همچنان به این بازار ادامه بدهند و آن را شامل تحریم نکنند.

از اینرو تحریم کردن آنچه برای زندگی سالم لازم است و تحریم نکردن آنچه مضر است مثلا سیگار یک پوئن منفی حساب می شود.

مقررات ارسال کامنتبحث و مناظره
کامنت از طریق فیسبوککامنت از طریق اسپوتنیک